Groot vraagteken icoon
Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon Achtergrond icoon

Onderzoek

Onderwijs dat evidence informed ontwikkeld is

Het NMI ontwikkelt kennisrijke onderwijsmethodes in nauwe samenwerking met scholen – en onderzoekt hun effectiviteit. Zo ontstaan aanpakken die wetenschappelijk onderbouwd én direct bruikbaar zijn in het reguliere onderwijs.

Recent onderzoek

lesmethodes
9 juli, 2026

Sterke rekenscholen zijn meestal ook goede taalscholen

Uit nieuw onderzoek van het Nederlands Mathematisch Instituut blijkt dat scholen die de rekenambitie halen, vaak ook goed scoren op de ambities voor de vaardigheden schrijven en lezen. Andersom geldt dat niet.
Publicaties
Lees meer
9 juli, 2026

Schoolgrootte verklaart een klein deel van verschillen in rekenprestaties

Uit een nieuw rapport van het Nederlands Mathematisch Instituut blijkt dat de schoolgrootte maar een klein deel van de verschillen in rekenprestaties tussen basisscholen verklaart.
Publicaties
Lees meer
Peter Langerak onderzoek
19 juni, 2025

NMI doet wetenschappelijk onderzoek naar onderwijs

Lees meer

Wat onderzoekt het NMI?

Het NMI onderzoekt hoe onderwijs in Nederland effectiever en kennisrijker kan worden. De focus ligt op basisvaardigheden in het basisonderwijs en de doorwerking daarvan in het voortgezet onderwijs.

Het NMI ontwikkelt evidence informed onderwijs en onderzoekt het ook. Bestaande kennis vormt de basis voor het ontwerp van nieuwe aanpakken. Daarna toetsen we in studies wat werkt en onder welke voorwaarden scholen duurzaam kunnen verbeteren.

Zes onderzoekslijnen in één oogopslag

  1. Institutionele ontwikkeling en context (macroniveau): nationale ambities, kerndoelen, referentieniveaus, meetkaders en normering.
  2. Schoolprestaties (mesoniveau): trends, contextverschillen en evaluaties van interventies.
  3. Leerlingenprestaties (microniveau): uitkomsten, motivatie en beleving.
  4. Curriculum en didactiek: ontwerp en implementatie van kennisrijke, effectieve aanpakken.
  5. Doorstroom en doorwerking in het voortgezet onderwijs: aansluiting, doorstroom en niveau van basisvaardigheden in het VO.
  6. Opleiden en professionaliseren: voor duurzame verbetering in schoolteams en opleidingen.

Lees hier meer over het onderzoeksprogramma.

Onderzoekslijnen

Samen onderzoeken met het NMI

We werken graag samen met scholen, universiteiten en onderzoeksgroepen aan onderzoek dat zowel wetenschappelijk robuust als praktijkrelevant is.

Samen werken we aan losse studies én meerjarige onderzoeksprogramma’s. Dat kan in de vorm van gezamenlijke onderzoeksvoorstellen, co-auteurschappen of data-analyses.

Voor PhD-kandidaten zijn er mogelijkheden rond dataverzameling, effectstudies, implementatieonderzoek en beleidsanalyses – via gastonderzoek, co-supervisie of gezamenlijke publicaties.

Masterstudenten kunnen bij het NMI een scriptie of onderzoeksstage uitvoeren binnen lopende projecten. We bieden inhoudelijke begeleiding en toegang tot data waar mogelijk.

Onderzoeksdatabase Basisschoolprestaties (PSPD)

Wat is de PSPD?

De PSPD (Primary School Performance Database) is een onderzoeksdatabase die het NMI heeft opgebouwd door openbare databronnen systematisch samen te brengen en op schoolniveau te koppelen. Het resultaat is één samenhangend bestand met meerjarige trendgegevens over alle basisscholen in Nederland voor begrijpend lezen, taalverzorging en rekenen-wiskunde aangevuld met schoolkenmerken zoals schoolweging, leerlingaantal, bestuursgrootte, toetsaanbieder en denominatie.

Wat maakt de PSPD uniek?

De kracht zit in de combinatie van landelijke dekking, langjarige trends en koppelbaarheid met achtergrondvariabelen. Daardoor kunnen we niet alleen momentopnames beschrijven, maar juist ontwikkelpatronen zichtbaar maken: waar scholen duurzaam verbeteren, waar stagnatie optreedt en waar terugval plaatsvindt. Analyses die met losse databronnen vaak niet haalbaar zijn.

Waarvoor kun je de PSPD gebruiken?

De PSPD is een gedeelde onderzoeksinfrastructuur voor samenwerking. De database ondersteunt replicatiestudies, trendanalyses en beleidsevaluaties en biedt samenwerkingspartners een stevige gemeenschappelijke basis voor gezamenlijke projecten en kennisontwikkeling.

Primary School Performance Database

Neem contact op

Wil je een onderzoeksvraag verkennen of de mogelijkheden voor samenwerking bespreken? Neem dan contact op met de afdeling onderzoek van het Nederlands Mathematisch Instituut, via onderzoek@mathematischinstituut.nl.